Aylar: Haziran 2012

30. BÖLÜM: ALAN TURING VE YAPAY ZEKA

Turing testini rekorla geçmiş, doğal zeka program Açık Bilim Radyo Programı’nın “Alan Turing ve Yapay Zeka” konulu 29. bölümünden sizlere merhaba. İstanbul’da 91.6 frekansından yayın yapan Radyo 24’te Salı akşamları 19:30 ila 21:00 arasında yayınlanan programımızda bu hafta Tevfik Uyar, Ömer Cansızoğlu ve programımızın 4. hakemi Serdar Başeğmez vardı. Bu programda konuştuğumuz konular şunlar oldu:…

29. BÖLÜM: YAPAY SEÇİLİM

Kendi türleri arasında hayatta kalabilmiş, doğal, yapay, cinsel seçilmiş program Açık Bilim Radyo Programı’nın “Yapay Seçilim” konulu 29. bölümünden sizlere merhaba. İstanbul’da 91.6 frekansından yayın yapan Radyo 24’te Salı akşamları 20:00 ila 21:30 arasında yayınlanan programımızda bu hafta Tevfik Uyar, Ömer Cansızoğlu ve Utku Özcan vardı. Bu programda konuştuğumuz konular şunlar oldu: – Doğal seçilim…

28. Bölüm: GÖKTEKİ DİĞER CİSİMLER / YILDIZLARIN EVRİMİ

Gökcisimlerini gözünden tanıyan Açık Bilim Radyo Programı’nın “Gökteki diğer cisimler: Yıldızların evrimi” konulu 28. bölümünden sizlere merhaba. İstanbul’da 91.6 frekansından yayın yapan Radyo 24’te Salı akşamları 20:00 ila 21:30 arasında yayınlanan programımızda bu hafta Tevfik Uyar ve Ömer Cansızoğlu vardı. – Edi, Büdü, Altı, Futbol, Girizgâhı… – Şirinler ve tek şirine muamması – Yıldızların tanımı….

27. BÖLÜM: “BİLİM MERKEZLERİ + KUŞKU TÜCCARLARI”

Avrupa görmüş program Açık Bilim Radyo Programı’nın “Bilim Merkezleri + Kuşku Tüccarları” konulu 27. bölümünden sizlere merhaba. İstanbul’da 91.6 frekansından yayın yapan Radyo 24’te Salı akşamları 20:00 ila 21:30 arasında yayınlanan programımızda bu hafta Tevfik Uyar, Ömer Cansızoğlu ve Sinem Doğan vardı. – Avrupa’dan dönen Tevfik başına kuş tüyü şapka takıp, Sarı Mercedes’le mi döndü?…

SENİN GENOM KAÇ MEGABAYT?

Harici bellekler, bilgisayarlar, mp3 çalarlar… Bellek kapasitesi, günümüz elektronik eşyaların olmazsa olmaz özelliklerinden biri. Aldığımız cihazların kaç gigabayt’lık veri tutabildiği, veri aktarımının ne kadar hızlı olduğu bizim için önemli kriterler arasında. Peki, kendi işletim sistemimiz? İnsan DNA’sındaki toplam verinin ne kadar büyük olduğunu, cinsel birleşme sırasında gerçekleşen veri akışının ne boyutlarda olduğunu biliyor musunuz? İnsan…

BİZİ KANSER YAPAN MİKROPLAR

İlerleyen tıp sayesinde bugün, eskiden pekçok insanın ölüm nedeni olan çoğu bulaşıcı hastalığı tedavi edebiliyoruz. Ancak enfeksiyonların toplam ölüm oranlarındaki etkinliği azalırken, bir başka hastalık grubu istatistiklerde onlardan boşalan yeri hızla dolduruyor: Kanser. Kanser, çoğunlukla tek bir hastalık gibi algılansa da, aslında birbirinden neden, gidişat ve tedavi yöntemleri açısından çok ciddi farklılıklar gösteren pekçok farklı…

ŞURADAN İKİ NEPTÜN UZATIR MISINIZ?

İnsanın aya ayak basmasından 5 yıl önce, 1964 yılında Avusturyalı gazeteci Gerhard Pistor bir turizm acentasının kapısından içeri girip aya bir bilet istedi.

OĞULLAR OĞULLUKTAN SESSİZCE ÇEKİLMESİNİ BİLMELİDİR ABİLER

7 Aralık 2006, Stockholm Belediye Sarayı’nın “Mavi Salon”’unda orta yaşlı bir adam kraliyet ailesi ve diğer seçkin konukların arasından geçip sahneye yürümekte.  Hayatı boyunca yakasını bırakmamış o duygu gene üstündeydi, huzursuz ve tedirgindi. Adımlarını ağır ağır atarken içinden konuşmasını tekrar ediyor;  kendi içindeki karanlığı ve duyguları yıllarca kelimelerle insanlığa anlatırken hissettiklerinin daha yoğun bir şekilde…

100. YIL DÖNÜMÜNDE KAPTAN SCOTT’UN ANTARKTİKA MACERASI

Bundan yüzyıl önce, Robert Scott ve dört meslektaşı Güney Kutbu’na yaptıkları talihsiz bir keşif yolculuğu sırasında öldüler. Christopher Riley, Antarktika’ya özgü uç koşulların insan vücudundaki etkilerini anlamamıza yarayan bilimsel süreçleri inceliyor ve bir araya geldiklerinde Scott ve beraberindeki ekibinin ölümüne neden olan bu koşulları gün ışığına çıkarıyor. 1912 yılında, Antarktika kıtasına olan ilgisizliğimiz, böyle bir…

SİBERNETİK ORGANİZMALAŞTIRDIĞIMIZ BÖCEKLER

Diğer bir adıyla sayborg böcekler, yani Robocop gibi böcekler. Vücutlarına eklenen teknolojik araçlarla normalinden daha gelişmiş yeteneklere sahip olan canlıların prototiplerini oluşturmak için kullanılan böcekleri inceleyeceğiz.

UZAY ÇAĞI HENÜZ BAŞLAMADI: O’NEİLL’İN UZAY KOLONİLERİ VİZYONU

Dünya’daki nükleer santrallerin Ay’ın arka yüzünde biriktirilen atıkları 13 Eylül 1999 günü bilinmeyen bir sebeple patlar. Yörüngesinden çıkan Ay, uzay araştırma merkezi Ay Üssü Alfa’da çalışan 311 kişiyi uzayın derinliklerine doğru bir yolculuğa çıkarır. İnsanlığın galaksideki ilk temsilcileri yıldızlar arasında kendilerine yeni bir ev ararken, çeşitli medeniyetler, farklı kültürler ve akıl almaz olaylarla karşılaşırlar. Bu…

CANLI-TAKLİTÇİ ROBOTLAR 03: GÖKYÜZÜNÜN HAKİMLERİ

Doğadaki canlılardan esinlenilerek şekillendirilen robotlar serimizin 3. ayağında gökyüzüne yükseliyoruz.

İRTİFAMIZ 10.000 FEET, YEMEĞİMİZ KÖTÜ

Uzun mesafe uçak yolcuları arasında, uçakta verilen yemeklerin lezzetsiz olması, sıkça konuşulan bir konu. İlk başta, havayolu firmalarının mâliyeti düşürmek için ucuz malzeme kullandığı düşünülse de bu durumun ardında bir bilim yatıyor. Kokusuz Bir Yemek, Kanatsız Bir Uçağa Benzer! Genel kanı olarak, tat alma yeteneğimizin dilimizdeki tat tomurcuklarına bağlı olduğunu zannetsek dahi bu durum büyük…

FLORES’İN KÜÇÜK İNSANLARI

Flores Adası’nın ismini hiç duydunuz mu? İlk bakışta Endonezya’da şirin bir tatil yeri gibi görünen bu ada aslında tarih öncesi çağlarda barındırdığı, küçük insanları yani “Homo Floresiensisleri” sebebiyle arkeoloji ve antropoloji dünyasında önemli bir yere sahip. Kayıp medeniyetler üzerinde araştırma yaptığınızda karşılaşacağınız muhtemel isimlerden biri; Flores Adası. Burada yüzyıllar önce yaşadığı tespit edilen, fiziksel özellikleri…

VÜCUDUMUZU YENİDEN YARATMANIN KİMYASI: ZAYIFLAMAK

Vücudumuzu tanımamız bize gündelik yaşamımızda birçok kolaylık sağlar. Küçüklüğümüzden başlayarak fiziksel yapımızı ve iç dengemizi keşfetmemiz, yıllar geçtikçe hangi spor dallarına yatkın olduğumuzu, hangi tür besinlere vücudumuzun alerjen olduğunu, ne tür belirtiler sonrasında hangi hastalıklara yakalandığımızı, fiziki görünüşümüzdeki değişiklikleri vb. bir sürü gerçeği fark etmemizi sağlar. Böylece ileriki yıllarda herhangi bir hastalık habercisi olabilecek tüm…

YEDEK DÜNYA: MILLENNIUM SEEDBANK

Yer İngiltere, Batı Sussex… Ülkenin güney sahilinde yer alan bu küçük bölge, omuzlarında büyük bir mirası taşıyor. Bu miras, 300 milyon yıldır gittikçe büyüyen, dev bir alemin hayattaki son bireylerini içinde saklıyor. 300.000’den fazla çeşidi ile tohumlu bitkilerin her bir üyesi, bu mirasın parçası. Bu kıymetli miras da, önemine yakışır bir şekilde, güvenli bir bankada…

VENÜS GEÇİŞİ

Bu ayki gök olaylarından biri çok özel: Ömrümüz boyunca bir daha şahit olamayacağımız kadar nadir, ama bilim tarihinde “18. yüzyılın Apollo programı” olarak anılacak kadar önemli bir yeri var. 6 Haziran sabahı Venüs gezegeni Dünya’yla Güneş’in arasından geçecek ve Güneş’in küçük bir kısmını kapatacak. Yani Dünya’ya Venüs’ün gölgesi düşecek. Ancak Venüs çok uzakta olduğu için,…

BİR ÖZGÜN YAPIM: DOGMA

Modernizmin sorunları üzerine bugüne kadar çok yazılıp çizildi. Konuk yazarımız Mert Akbal, ‘Dogma’ isimli çizgi filmiyle bu engin literatüre kendi anlatım diliyle katkıda bulunuyor. ‘Dogma’,  Johann Sebastian Bach’ın coşkulu ve tanrısal ‘Toccata ve Füg’ bestelerini ödünç alıyor ve onların eşliğinde izleyiciye binbir gece masallarında olduğu gibi hikaye içinde hikayeler anlatıyor.   Filmin başında üç ana…

ZENGİNLEŞTİRİLMİŞ GERÇEKLİK ARTIK GÖZÜMÜZDE

Sadece gözünüze takacağınız bir lens veya gözlükle, çevrenizdeki konuşmaların altyazıya dönüştüğü, navigasyon sisteminizin her adımınızda güncel görüntüler sunduğu, ve çevrenizde gelişen olaylarla ilgili anlık bilgilerin gözlerinizin önünde belirdiği bir gerçeklik hayal edin. Zenginleştirilmiş bu gerçekliğin, hayatımızı nasıl şekillendirdiğini ve şekillendireceğini inceleyeceğiz.

ANTİKORLAR: MUTASYONLARA HİÇ BU KADAR İHTİYAÇ DUYULMAMIŞTI

İnsanoğlu tarihi boyunca hastalıklardan pek çok sıkıntı çektiği gibi, hala bu sıkıntıları aşmak için yollar aramakta. Kimi zaman ciddi enfeksiyonlar, kimi zamanda basit enfeksiyonlar geçirsek de, hepimiz hemfikiriz ki; hastalıklar can sıkıcıdır! Peki bizim için can sıkıcı bu sürece sebep olan virüsler ve bakteriler gibi dış etmenleri vücudumuz nasıl önce nasıl tanıyor ve nasıl hafızasında…