Aylar: Mart 2013

AC/DC SAVAŞLARI: NİKOLA TESLA, THOMAS EDİSON’A KARŞI!

Lise yıllarında, fen derslerinde hepimiz dünyanın seyrini değiştiren icatlara imza atmış bilim insanlarını, mucitleri yüzeysel de olsa öğreniriz: Arşimet, Newton, Pasteur, Marie Curie, Edison… Ama 20. yüzyıl ile gelen teknolojik gelişime önayak olmuş, ancak adı neredeyse müfredatta hiç geçmeyen (en azından benim liseyi okuduğum yıllarda) bir mucit daha var: Nikola Tesla.

FİZİĞİN ÇALIŞKAN İSMİ: BİLGE DEMİRKÖZ

ODTÜ fizik departmanında koridor başında bir oda, odanın kapısında bir seminer duyurusu: “Evrenimiz 14 milyar yaşında”. Odanın sahibi aynı zamanda semineri verecek olan isim Bilge Demirköz. Odası kendisi gibi sade ve sıcak. Bilge Hoca yüzünden hiç eksik olmayan tebessümü ile karşılıyor beni. Türkiye’de fizik denince akla gelen ilk isimlerden Bilge Demirköz ile fiziğe nasıl başladığını,…

BİR SİVİLCENİN HAYATI

– Metiiiiiiiin…. Kime diyorum ben! Gel, çabuk kahvaltını yap. – Tamaaaam anneee. (of!) – Nerdesin sen? Hemen gel buraya. Servisin gelecek şimdi! – Banyodayııım. Geliyorum şimdiii. (of! of! of!) 15 yaşında genç bir çocuk olan Metin’in banyoda bu kadar uzun kalmasının sebebi, yapmakta olduğu cerrahi müdahaleler. Metin’in son 1 aydır, başta yüzü olmak üzere birçok…

PANSPERMIA: HEPİMİZ UZAYLIYIZ!

Sessizlik… Sadece sessizlik. Yoğun demir içerdiğinden  henüz hiç mavi olmanın tadına varamamış olan yeşil bir denizin doğu ve güney yakalarında birkaç yüz milyon yıl sonra bitkilerin yeşereceği yeni bir kıtanın hazırlığı var. Batısı ise olabildiğince ufka uzanıyor ve ufuk gün ortası olmasına karşın turuncu; zira henüz oksijen düzeyi çok az ve yoğun metan kızıl rengi çok…

Pİ GÜNÜ KUTLU OLSUN

Pi ($latex \pi$) için kaç basamak sayabilirsiniz? “Pi’yi üç alalım” diyenlerden misiniz, 3,14 diyen orta yolculardan mı, 3,14159 diyen mükemmeliyetçilerden mi? Çinli kimya öğrencisi Çao Lu kadar olamazsınız. Lu, dört yıllık bir çalışmanın ardından, Pi’yi 67 890 basamağa kadar ezberlemeyi başardı. Guinness rekorlar kitabı hakemlerinin önünde Pi’yi ezberden okuması tam 24 saat 4 dakika sürdü….

CANİBA’DAN HANNİBAL’E: YAMYAMLIK (ANTROPOFAJİ)

“Ve böylece, Karaipli kafatasının, burjuvanın siyah ipekten şapkasının altından çıkması gibi, yamyam da halk kitlelerinin içinde ortaya çıkmaya başladı.”                                                                        …

AŞIĞIN ŞARABI, SOHBETİN DEMİ: ÇAY

Ağustos 1938, Rize. Rize’nin Garal dağının tepesinde  Rize ziraat bahçesi vardır. Bahçenin girişinde bir adam, henüz daha o gün gelmiş Rize’ye ve hemen koşmuş “hoca”sının yanına. Ziraat bahçesinin girişi mandalina ağacı doludur, ağaçların hemen ilerisi ise deneme amacı ile dikilmiş çay bitkileri ile doludur. O kadar yeşildir,o kadar bereketlidir ki bahçe; Hüseyin Cahit Yalçın hatıratında…

AMAN BENİ ŞAHİT YAZMASINLAR, YANILABİLİRİM

Her hangi bir yerdeki adaletsizlik başka yerlerdeki adalet için tehdittir. Martin Luther King Jr., Televizyonda yayınlanan suç ve polisiye dizilerinden en çok Law & Order’ı severim. Sonuna ek almış olan SVU ve Criminal Intent’i değil ama 1990’da yayınlanmaya başlayanı. 45 dakikalık dizi bir cinayet kurbanının bulunması ile başlar; ilk 20 – 25 dakikasında New York…

Genleri isimlendirirken

Audrey Nailor’un aşağıdaki yazısı İngiltere’deki Wellcome Trust’un 2012 yılı bilimsel yazı yarışmasının finallerine seçilmişti. Ucuz Randevu. TıraşlıBebek. TenekeAdam. Groucho Marx. Sıyrık Deli. Düş Geber. Daha Ölmedim. Methüselah. Ether-a-go-go. Kirpi. Antarktikalı Scott. Hıristiyan mitolojisinde, hayvanlara, en azından “gökteki kuşlara ve kırdaki hayvanlara” isimlerini Adem vermiş, daha zor olan deniz memelilerini, dinozorları ve platipüsleri ise herhalde Havva’ya…

TÜBİTAK ULUSAL GÖZLEMEVİ – TUG –

  Düşünce olarak temelleri 1960’lı yıllarda atılan, 1983 yılında “Ulusal Gözlemevi Yer Seçimi Güdümlü Projesi” adı altında birleşen farklı üniversitelerden toplam 7 araştırmacı, çalışmaları sonucunda 5 Eylül 1997 yılında resmen Türkiye’nin ulusal gözlemevini açmış oldu. Gözlemevleri atmosfer etkisini en aza indirebilecek şekilde olabildiğince yüksek dağlara yapılmalıdır. “Olabildiğince” kavramının içi ise epey geniş. Çünkü bir gözlemevinin…

ADINI FELAKET KOYDUM

Saat 07.17… Baykal Gölü’nün kuzaybatısındaki sırtlarda yaşayan Evenkler, gökyüzünde güneş kadar parlak, mavimsi bir ışık hüzmesi gördü. 10 dakika sonra inanılmaz bir parlamaya eşlik eden topçu ateşine benzer bir ses duydular. Birkaç saniye sonra orta dereceli bir deprem meydana geldi. Olaydan uzun bir süre sonra, yüzlerce kilometre uzaklıktaki evlerin camlarının bu tuhaf doğa olayı nedeniyle…

İLKBAHARIN BAŞ BELASI

Bu sayımızda, ayın fotoğrafı köşemizde, yaklaşan bahar aylarında allerjisi olanlarımızın baş belası olan küçük baloncuklara yakından bakalım dedik: Hatmi çiçeği (hibiscus) polenleri! Fotoğraf: Cüneyt Özdaş Makine: Canon 7D Lens: Canon MP-E 65mm lens, Yardımcı Ekipman: Canon MT-24EX flaş, Ev yapımı flaş difüzörü Yüksek çözünürlük için tıklayın. Bahar son hızıyla yaklaşırken allerjik bünyelilerin kabusu olan polenler havada uçuşmaya başladı.  Bu uçuşan polen…

ENGELLERİ KUANTUMLA AŞMAK: KUANTUM TÜNELLEME

Başlık sizi yanıltmasın, bu bir kişisel gelişim yazısı değil; başkalarıyla ilgili sorunlarımızı değişik kuantum mekaniksel yöntemlerle aşmaya çalışmayacağız. Bu yazı, günlük hayatta, duvarları yıkmadan içlerinden geçmek kadar değişik ve sıradışı, ancak atomik boyutlarda alışılagelmiş bir etki olan, kuantum tünelleme ile ilgilidir. İşe giderken virajı alamayıp arabanızı köşedeki apartmanın bahçe duvarına doğru sürdüğünüz zaman ne olacağı…

CEP TELEFONU BAĞIMLISI MISINIZ?

Uyurken dahi telefonunuz kendinize yakın mı olsun istiyorsunuz? Ya da cep telefonunuzu kullanmaktan günlük işlerinize vakit ayıramadığınız oluyor mu? Hatta, moraliniz bozukken cep telefonunuzu kullanmak size iyi mi geliyor? Daha da ötesini düşünülelim: Mesela, bir arkadaşınızla buluştuğunuzda cep telefonunuzla ilgilenmekten arkadaşınıza vakit ayıramadığınız oluyor mu? Arkadaşınızla değil de cep telefonunuzla mı buluşmuş oluyorsunuz acaba ne…

MART AYI GÖKYÜZÜ REHBERİ

Mart’ın yaz mevsimine selam çakması fakat bu durumun tamamen bir kandırmaca olduğunu atalarımız uzun yıllar önce belirtmiş (Mart kapıdan baktırır, kazma kürek yaktırır). Bu durum hava açık olursa eğer yapabileceğiniz en iyi gözlemlere bir delalettir. Havanın soğuk ve açık olması atmosferik etkiyi en aza indirir. Dolu dolu bir Mart ayında herkese iyi gözlemler! Merkür Güneşe…