Deneme

BİLİM ARASI

BİLİM ARASI #7: BEYİNDEN BEYİNE…

İki insanın etkileşimi demek, bir beyindeki elektrik sinyalinin söz, yazı, ses, yüz ifadesi gibi araçlarla diğerinin beynine aktarılması demektir. Şimdi dinlediğiniz bu cümleler, benim beynimde elektrik sinyalleri olarak ortaya çıktıktan sonra, dudaklarım aracılığıyla sese dönüştü ve kulaklarınızdan içeriye girdi. Tekrar elektrik sinyaline dönüştürülerek yorumlandı. Yani iletişim dediğimiz şey, bu sinyalin dolaylı olarak transferidir. Peki ya iki beyni...

Play Episode

BİLİM ARASI #6: THESEUS’UN GEMİSİ

Bundan çok uzun yıllar önce Theseus’un gemisi, Girit’e çıktığı seferden muzaffer dönmüş, zaferin bir anıtı olarak Atina’ya demirlemişti. Elbette zaman kimsenin dostu değildir… Her geçen yıl bu geminin bazı parçaları çürümeye başladı. Anıt olduğu için bakımsız bırakmadılar: Bu çürüyen parçalar yenisiyle mutlaka değiştirildi. Ancak gün geldi, Theseus’un gemisinin değiştirilmedik hiçbir parçası kalmadı. Soru şu: Artık Atina’da hatıra olarak duran gemi,...

Play Episode

BİLİM ARASI #5: PEKİ BİZ ŞİMDİ SİMÜLASYONDA MIYIZ?

Her geçen gün daha gerçekçi olan bilgisayar oyunlarına bakınca, insan merak ediyor: Acaba bir gün oyunlarda tüm bilincimizle sanal bir karakter olarak yer alabilir miyiz… Peki… Ya zaten böyle bir oyunun içindeysek? Çağımızın önemli girişimcilerinden Elon Musk’ın simülasyonda yaşıyor olabileceğimizi söylemesiyle milyonların gündemine oturan bu şüphe yeni değil. Bugünlerde popüler olan “dijital simülasyon” fikri… Oysa tarihte, başka akıllı canlıların tiyatrosunda yaşadığımızı öne...

Play Episode

BİLİM ARASI #4: ON ÜÇÜNCÜ CUMA

Dün tarihlerden 13 Ekim 2017 idi ve günlerden de cumaydı… Türkiye için değil ama, batı ülkelerindeki bazı kesimler için bunun bir önemi var. Bu ülkelerde ayın 13’ünün cumaya denk gelmesi “uğursuzluk” sebebi olarak sayılır. 13. cuma olarak adlandırılan bu günlerde bazı insanların “talihsizlik” korkusu o kadar yoğundur ki, literatüre yunanca adıyla paraskevidekatriaphobia, yani 13. cuma korkusu olarak geçmiştir....

Play Episode

BİLİM ARASI #3: YENİ BAŞ BELAMIZ MİKROPLASTİKLER

Bu hafta sizlere sualtı dünyası ve insan dahil bundan beslenen tüm canlılar için bir tehdit olduğu anlaşılan mikroplastiklerden bahsedeceğim. Adından da anlaşılacağı üzere, mikroplastikler küçük boyuttaki plastik parçalarına deniyor. Sınıflandırma üzerine mutabakata varılmamış olsa da şimdilik ‘mikro’ denmesi için koşul, boyutlarının 5 mm çapından küçük olması. Tehdit yaratma nedenleriyse, içtiğimiz sudan yediğimiz balıklara kadar hemen her...

Play Episode

BİLİM ARASI #2: HER DERDE DEVA ÖPÜCÜK

Dudaklarımızı bir kişi ya da nesneye dokundurmak, belki de sesli olarak biraz da “vakumlamak” olarak tarif edebileceğimiz “öpücük” türlü türlü kültürde, sayısız anlama sahip bir insan eylemi. Akıllara ilk olarak aşk ve tutku gelse de, samimiyet, saygı, boyun eğme gibi daha pek çok anlamı bulunuyor. Önce öpücüğün bu yanlarından bahsedeyim: Bizim kültürümüzde öpmek neredeyse her gün yaptığımız bir...

Play Episode

BİLİM ARASI #1: NAYLONUN İCADI

16 Şubat 1937 tarihinde, Wallace Hume Carothers adlı bir kimyager, çalıştığı Dupont şirketi adına “naylon” adı verilen yeni bir malzemenin patent sahibi oldu. Buluşunun ticari değeriyle ilgili bazı hayaller kurmuş olsa gerek; ama nasıl bir kültürel etki yaratacağına dair muhtemelen hiçbir fikri yoktu. Carothers, “Polimer 6-6” adını verdiği ilk naylonu üretmeyi, Dupont’ta işe başlamasından beş yıl sonra, 1935’te...

Play Episode