Aylar: Nisan 2014

SOSYAL AĞLARIN KÜÇÜK DÜNYASI: “ELDEN ELE AKTARALIM LÜTFEN!”

Hepimizin başına sık sık gelir: Farklı ortamlarda birlikte olduğumuz iki arkadaşınızın birbiriyle önceden tanış olduğunu öğrenebilirsiniz. Eşinizin iş arkadaşının nikahında, yirmi senedir görüşmediğiniz mahalle arkadaşınıza rastlayabilirsiniz. Amerika’daki oğlunuzun yemek yediği Yunanlı dönerci, kayınvalidenizin eski semtinde yaşamış bir İstanbullu olabilir. Hiç beklenmedik yerden ortak tanıdıklar çıkar. Böyle rastlantılar o kadar yaygındır ki, “dünya küçük” diyerek şaşırmak…

Nanoteknoloji ve Süper Alyuvarlar

“Şirin, küçük ve sevimli bir kız çocuğu olduğu kadar oldukça üretkendi de. Öyle ki bir an önlem almadığınız zaman bulunduğu odayı dolduracak kadar çoğaltabiliyordu kendini. Kötü olan şeyse gözlerinin asla kopyalanamamasıydı. Siz iyi veya kötü bir çocuk olsanız da Şirin’leri görebilirdiniz; ama Şirin’ler sizi asla göremezlerdi.” T. Uyar Geleceğin sisli ufuklarına bakınca, diğerleri arasından sıyrılarak…

PLASEBO: İYİLEŞMEYE İNANMAK

  Tıp fakültesinde öğrenci olduğum yıllardı… Acil nöbetine yakınları tarafından tekerlekli sandalye ile getirilen 30 yaşlarında kadın hasta, müphem şikayetlerden yakınıyordu: Nefes alamama, ellerde uyuşma, genel halsizlik, isteksizlik, yorgunluk, vücutta ağrılar, başta uyuşma… Ailesi, son birkaç gündür bu durumda olduğu ve yürüyemediğini anlattı. Yaptığımız tüm muayene ve tetkiklere rağmen bir tanı koyamadık, şikayetleri hiç bir…

ZEPLİN GERİ Mİ DÖNÜYOR?

Bu yazıda size steampunk dünyasının, bir diğer deyişle elektroniğin teknolojiyi boyunduruğu altına almadığı alternatif bir evrenin vazgeçilmez makinalarından olan zeplini anlatacağım. Zeplini bu kadar nostaljik yapan ve steampunk dünyasına sokan şey ise kendisi için öngörülen parlak geleceği Hindenburg faciası sonucu birden kaybetmesi olsa gerek. Ama son haberlere göre 70 yıldan fazladır uykuda olan zeplin tekrar…

MİNYATÜR LABORATUVARLAR – 3

Minyatür Laboratuvar Sistemlerine değineceğim bu yazı ile mikro akışkanlar teknolojileri üzerine hazırlamış olduğum bu yazı dizisini bir ay gecikmeli olarak bitireceğiz. Dizinin önceki yazılarında minyatür laboratuvar uygulamalarının avantajları, neden minyatür laboratuvarlara ihtiyaç duyulduğu, üretim yöntemleri, kullanılan malzemeler gibi temel konulara göz atmıştık. Bu yazılara şu ve şu bağlantıdan ulaşabilirsiniz. Mikro akışkanlar teknolojisi kullanılarak üretilen sistemler…

BİR TÜRKİYE EFSANESİ: KÖY ENSTİTÜLERİ

  “Köy Enstitüleri kapatılmasaydı eğer, bugün her şey çok farklı olurdu…”   Okuduğunuz bu cümle, bu ara benim sıkça duyduğum cümlelerden biri. Peki, nedir bu Köy Enstitüleri? Üniversitede okurken öğrendiğim şekliyle ülkeyi kucaklayan öncü bir eğitim ve öğretim programı mı yoksa uygulama noktasında sıkıntıları olan ama sonrasında efsaneleştirilen bir girişim mi? Okuyacağınız bu yazıda, toplumumuzda…

KOKLA BENİ

Sesinde nergis kokusu duyduğuma, ve yavrusunu son kez koklayamadan kaybetmiş tüm annelere 2 Ocak 1993 Paris, Salpetriere hastanesi Yatakta zapzayıf  bir adam, her tarafından tüplerle çeşitli ekipmanlara ve tüplere bağlanmış. Hastane odasının soğuk florasan ışığı zaten solgun olan yüzünü daha da soldurmuş. Siyahlar içinde bir kadın, bir hastabakıcı ve ölüm. -Il est mort. je suis…

“DOKTORA!” DEYİP GEÇME, TANI -1

“Büyüyünce ne olacaksın?” diye sorarlardı bana. Bir ara “polis” dediğimi hatırlıyorum. Sonra” doktor olmak istiyorum” dedim uzun süre. Lise yılları boyunca fen derslerine olan ilgim beni bilime yönlendirdi. Üniversite tercihi yapacağım sıralarda da “geleceğin mesleği” diye geçen moleküler biyoloji çok popülerdi. Girdim ben de o bölüme hayırlısıyla. Girmemle çıkmam bir oldu. Hızımı alamadım. Bir de…

KÜÇÜK BİR GENOM PARÇASINDAN KADİM İNSAN TÜRLERİNE AÇILAN PENCERE

Bundan 3 sene kadar önce, o zaman daha 6 aylık olan oğlumun sayesinde daha hava aydınlanmadan ofisime geldiğimde, planım bağışıklık sisteminde önemli rol oynayan bir gen ailesinin hemen gerisinde yer alan bir genom parçasının (NE1 bölgesi) evrimsel analizini yapmaktı. Bilmiyordum ki, bu ilk analiz 2 sene içerisinde, doktora sonrası yaptığım en önemli çalışmalardan birisi olacaktı…

YÜZ KÖRLÜĞÜ: PROSOPAGNOZİ

Bir sabah yine alarmınızın çalmasıyla uyanıyorsunuz. Yüzünüzü yıkamaya banyoya gidiyorsunuz ve aynada tanımadığınız bir yüz size bakıyor. Giyindikten sonra evden çıkıyorsunuz işinize doğru giderken karşıdan köpeğini gezdiren biri geliyor. Saçını toplama tarzına ve köpeğinin cinsine bakarak alt katta oturan komşunuz olduğuna karar veriyorsunuz. Gün içinde de çeşitli ipuçlarıyla iş arkadaşlarınızı tanıyorsunuz: bazısını takısından, bazısını yüzündeki…

YÜKSELEN SICAKLIKLAR VE SITMA

Değişen iklim şartları birçok insanın hayatını dolaylı olarak tehdit ediyor. Bazen bize yarar sağlayan canlıları vuruyor, bazen de bize zararlı canlılara yarar sağlıyor. Buna dair son bir örneğin haberini Volkan Keklik dergimiz için tercüme etti. Doğu Afrika ve Güney Amerika’nın tropik dağlık bölgelerindeki düşük sıcaklıklar sivrisinekle yayılan sıtma gibi hastalıkları tarih boyunca uzak tuttu. Howard…

NİSAN AYI GÖKYÜZÜ REHBERİ

İlkbaharın güzelliği içinize, yıldızların ışığı gökyüzünüze dolsun, Nisan Ayı Gökyüzü Rehberimiz kutlu olsun. Havaların ısınmasıyla gözlem için tahammülümüz artarken bakalım bu ay bizleri neler bekliyor. MERKÜR Ayın başlarında Güneş doğmadan hemen önce doğu ufkunda dikkatli gözlerden kaçamayacak olan, Güneş’e en yakın gezegen Merkür, ay ortalarından itibaren Güneş’e yaklaşacak ve gözlenemeyecek. VENÜS Ay boyunca sabahları, Güneş…